Er gaat wel eens wat mis bij de betaling van een uitkering, waardoor u meer geld krijgt dan waar u recht op heeft. Het UWV, de SVB en de gemeente kunnen het te veel betaalde geld van u terugvragen. In de wet wordt dat terugvorderen genoemd.

Oorzaak niet belangrijk

Het maakt niet uit waardoor er te veel is betaald, door een fout van de uitkeringsinstantie of misschien door uw fout. Als het UWV, de SVB of de gemeente op tijd (binnen 5 jaar) begint met terugvragen, dan moet u terugbetalen.

Bijstand: oorzaak wel belangrijk

Er is een uitzondering: bij een bijstandsuitkering (Participatiewet) maakt het wel uit waardoor er te veel is betaald. Heeft u een juiste beslissing van de gemeente gekregen, maar is er iets fout gegaan bij de betaling? Dan mag de gemeente alleen terugvorderen als u had kunnen begrijpen dat er een fout is gemaakt. U heeft bijvoorbeeld per ongeluk twee keer dezelfde maanduitkering gekregen. De gemeente moet binnen twee jaar terugvorderen.

In de problemen?

Komt u ernstig in de problemen doordat een instantie geld van u terugvraagt? Maak dat dan duidelijk. De instantie kan dan een betalingsregeling met u afspreken. U moet altijd een bepaald bedrag overhouden om van te leven. Dat is tussen de 90% en 95% van een voor uw situatie geldende bijstandsuitkering (dus voor een alleenstaande of voor gehuwden). Dit bedrag heet de beslagvrije voet. Houdt u te weinig over om van te leven? Geef dit dan altijd door aan de uitkeringsinstantie!

Niet mee eens

Vindt u dat u wel recht heeft op het geld en dat de instantie het niet mag terugvorderen? Dan kunt u bezwaar maken tegen de beslissing om geld terug te vorderen.

Hoe terugbetalen?

Het UWV, de SVB of de gemeente kan de te veel betaalde uitkering op verschillende manieren terughalen.

Via uitkering of nabetaling

U krijgt nog een uitkering, of u heeft recht op een nabetaling. Dan houdt de instantie het bedrag in op de uitkering of nabetaling. Dit heet verrekenen. Het hoeft niet om dezelfde uitkering te gaan: UWV mag te veel betaalde WIA-uitkering bijvoorbeeld inhouden op uw WW-uitkering.

Zelf terugbetalen

Krijgt u geen uitkering meer? Dan moet u het bedrag zelf terugbetalen. Dit kan in één keer of in termijnen. UWV, de SVB of de gemeente zal een betalingsregeling met u afspreken.

Kwijtschelding van uitkeringsschuld

Als u een grote schuld heeft bij het UWV, de SVB of de gemeente, kan het lang duren voor u die helemaal heeft terugbetaald. In de tussentijd moet u van weinig geld rondkomen. Om u niet jarenlang in zo'n moeilijke situatie te laten zitten, mogen de instanties de rest van de schuld (en soms de hele schuld) na een aantal jaren kwijtschelden. U hoeft dan niets meer te betalen.

Wanneer kwijtschelden?

In deze situaties kunnen de uitkeringsinstanties de schuld kwijtschelden:

  • U heeft 5 jaar lang volledig en op tijd betaald;
  • U heeft 5 jaar niet altijd volledig of op tijd betaald, maar u heeft achterstanden in de terugbetaling later afgelost, met rente;
  • U heeft de helft van alles wat u moet betalen in één keer betaald;
  • U zit in een schuldregeling;
  • U heeft al 5 jaar niets kunnen betalen en dat zal in de toekomst hoogstwaarschijnlijk ook niet gaan lukken.

Zelf om vragen

U moet zelf vragen of uw schuld kan worden kwijtgescholden. De uitkeringsinstantie zal het u niet uit zichzelf aanbieden. De beslissing is uiteindelijk aan de uitkeringsinstantie.

Na 3 jaar al kwijtschelden

Voor sommige mensen kan de uitkeringsinstantie de rest van de schuld al na 3 jaar kwijtschelden of de schuld verlagen. Dat kan als uw gemiddelde inkomen niet meer is dan 90% van de bijstandsnorm. Maar dat kan alleen als u geen fraude heeft gepleegd.

UWV en SVB

Actuele en precieze informatie over het terugvorderingsbeleid van het UWV en de SVB kunt u bij deze instanties navragen.