De Groene Rivier

In het plangebied ‘De Groene Rivier’ in Well komen een aantal grote ontwikkelingen samen:

  • dijkversterking 
  • het bieden van ruimte aan de Maas
  • beekherstel
  • natuur- en landschapsontwikkeling
  • bevordering van natuurinclusieve landbouw en
  • de aansluiting op Maaspark Well.

Gemeente Bergen heeft eind 2020 in dit gebied 49 ha. grond en de daarbij behorende gebouwen van Provincie Limburg gekocht voor 600.000 euro. Hiermee krijgt Gemeente Bergen meer regie op de genoemde ontwikkelingen en wordt een extra stap gezet naar zo veel mogelijk ruimte voor de rivier en daarmee zo laag mogelijke dijken.

De Groene Rivier

De Groene Rivier is een oude Maasarm die de scheiding vormt tussen ‘oud’ en ‘nieuw’ Well. Het gebied is onderdeel van het unieke Noord-Limburgse terrassenlandschap. Prominent in deze oude stroomgeul ligt Kasteel Well. De oude oevers van deze geul kun je als terrasranden nog zien bij onder andere de sportvelden en de nieuwe begraafplaats. Het gebied ligt relatief laag en stroomde van oorsprong bij hoog water mee. Dat werd onmogelijk gemaakt door de aanleg van de provinciale weg naar de Koninginnebrug, met hogere waterstanden op de Maas bij hoog water als gevolg. Een effect dat nog versterkt werd door de aanleg van de kades in Well.

Sinds de grote ruilverkaveling in de zestiger jaren van de vorige eeuw zijn veel markante landschapselementen uit dit gebied verdwenen en is de biodiversiteit enorm afgenomen. Ook de beekstructuur heeft fors aan ecologische waarde ingeboet.

Dijkversterking

De huidige kades in Well, aangelegd na de hoogwaters in 1993 en 1995,  voldoen niet meer aan de huidige wettelijke normen. Om de inwoners ook in de toekomst te beschermen tegen het water komen er daarom hogere en sterkere waterkeringen. Deze nieuwe waterkeringen gaan wél de huizen en bedrijven beschermen maar niet onnodig ruimte van de Maas afnemen. Sterker nog, er wordt ruimte teruggegeven die na 1995 is ingeperkt. Zo worden woningen en bedrijven in Well beter beschermd, kan er meer water door de rivier stromen en wordt de Maas in zijn geheel veiliger. Op termijn wordt ook de provinciale weg naar de Koninginnebrug zodanig aangepast dat de Maas er weer onderdoor kan gaan stromen bij hoog water.

Aantrekkelijk gebied

In de Groene Rivier gaan we niet afgraven, maar passen we straks het gebruik van de grond zodanig aan dat een aantrekkelijk gebied ontstaat waar landbouw samen gaat met belevingswaarde en natuur. Een gebied waar voedselproductie, landschappelijke variatie en soortenrijkdom dus hand in hand gaan.

Beekherstel

De beekstructuur krijgt een natuurlijker karakter waardoor deze plaats biedt aan waterplanten en -dieren die er van oorsprong thuishoren. Beekherstel dat overigens niet alleen op water afvoeren is gericht, maar ook op water vasthouden. Droogte is immers net als hoog water in toenemende mate een probleem.

Keesjan van den Herik, Omgevingsmanager Waterschap Limburg: “Veiligheid en landschapsherstel kunnen hier samen optrekken en tot een uniek landschap leiden”.

Aansluiten op Maaspark Well

Al vrij snel na de aanleg van de kades in 1996 werd duidelijk dat de Maas ook ruimte nodig heeft. Daarom werd in 2014 ‘Maaspark Well’ gestart om de rivier ook daadwerkelijk meer ruimte te geven. Er wordt een hoogwatergeul gerealiseerd tussen Well en Aijen en de voorhaven bij het Leukermeer wordt groter. Maaspark Well is een belangrijke schakel in het grote, landelijke programma 'Ruimte voor de Rivier'.

De Groene Rivier sluit straks naadloos aan op Maaspark Well. Bij hoge waterstanden stroomt het water vanuit de Groene Rivier richting de hoogwatergeul van Maaspark Well. Daarmee wordt de hoeveelheid water die de Maas kan afvoeren bij hoogwater verder vergroot.

Een veilige en aantrekkelijke inrichting

De gemeente maakt samen met andere overheden plannen voor een veilige en aantrekkelijke inrichting van plangebied De Groene Rivier. Een direct resultaat van de grondaankoop door de gemeente is dat er minder dijklengte hoeft te worden aangelegd. Ook de geplande dijk tussen Maaspark Well en de Groene Rivier kan komen te vervallen. Daarnaast willen we kleine landschapselementen in het cultuurlandschap herstellen, behouden en beheren. Dit wil de gemeente onder andere bereiken door agrarisch natuurbeheer en natuurinclusieve landbouw mogelijk te maken. Op de aangekochte gronden kan, in combinatie met de opgave van het waterschap, daarmee een bijzonder gebied ontstaan waar landbouw en natuurbeheer niet tegenover elkaar staan maar elkaar versterken. In dat kader komen de bestaande agrarische bebouwing en de mee gekochte mestrechten waarschijnlijk goed van pas.

Meer informatie