Programma Aanpak Stikstof (PAS)

De hoogste bestuursrechter, de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, heeft op 29 mei 2019 geoordeeld dat het Programma Aanpak Stikstof (PAS) niet gebruikt mag worden als basis om toestemming te verlenen voor activiteiten die leiden tot een stikstoftoename in Natura 2000-gebieden. In en nabij onze gemeente liggen Natura 2000-gebieden, zoals de Maasduinen, de Zeldersche Driessen en Boschhuizerbergen.

De uitspraak van de Afdeling heeft consequenties voor ruimtelijke ontwikkelingen, zoals woningbouw, de bouw van nieuwe bedrijven of uitbreiding ervan en agrarische activiteiten. Voor veel ruimtelijke ontwikkelingen is het nodig dat wordt aangetoond dat het project of plan geen significant negatieve effecten heeft op Natura 2000-gebieden.

Vragen over stikstof en Natura 2000

Iedereen met vragen over stikstof, de toepassing van het nieuwe beleid van het kabinet of het aanvragen van een vergunning kan terecht bij de helpdesk van provincie Limburg via e-mail. De helpdesk is het eerste aanspreekpunt voor inwoners, agrariërs en ondernemers. Daarnaast kan eenieder ook terecht bij de helpdesk van Bij12. Op de website van de helpdesk vindt u veelgestelde vragen en antwoorden, een telefoonnummer waar u terecht kunt met vragen, informatie over AERIUS Calculator en een contactformulier waarmee u vragen kunt stellen.

Plannen kabinet voor aanpak stikstof

Het kabinet heeft op vrijdag 4 oktober 2019 een reactie gegeven op de eerste adviezen van het Adviescollege Stikstofproblematiek (‘commissie Remkes’) over de aanpak van stikstof. Het kabinet neemt maatregelen om de uitstoot en neerslag van stikstof te verminderen, de natuur te herstellen en de vergunningverlening verder op gang te brengen. Het kabinet kiest samen met de provincies voor een gebiedsgerichte aanpak: per gebied effectieve (bron)maatregelen in kaart brengen en vervolgens uitvoeren. Tegelijkertijd krijgen gemeenten en provincies meer mogelijkheden om toestemming te verlenen voor projecten.

Het kabinet geeft aan: “Alle sectoren die stikstofuitstoot kennen, zijn samen verantwoordelijk voor de huidige stikstofproblematiek. Geen enkele sector is hier exclusief verantwoordelijk voor. Elke sector zal dus een bijdrage moeten leveren aan het verminderen van de stikstof-uitstoot. Het is aan ons allen om samen aan oplossingen te werken.”

Vergunningverlening

Als er geen sprake is van stikstofneerslag, heeft een initiatiefnemer geen vergunning nodig in het kader van de Wet natuurbescherming. De AERIUS calculator maakt dit inzichtelijk. Aanvullend bieden aanpassingen binnen of buiten een project of locatie of de zogenoemde ADC-toets mogelijkheden om een vergunningaanvraag te onderbouwen. De ADC-toets biedt slechts voor een beperkt deel van de projecten een oplossing. Een andere mogelijkheid voor toestemmingsverlening is de ecologische toets.

Voor 2020 wordt gewerkt aan een nieuwe beoordelingssystematiek, zodat het vergunningsproces voor veel (kleine) activiteiten weer in gang kan worden gezet. Voorwaarde is wel dat het natuurherstel sneller gaat dan tot nu toe het geval is. Het kabinet vraagt de Raad van State om advies welke maatregelen genomen moeten worden om dit te realiseren.

In het onderstaande schema en op de website van de Rijksoverheid leest u meer over toestemmingverlening zonder PAS.

AERIUS programma is weer te gebruiken

In verband met de uitspraak van de Raad van State is het programma AERIUS aangepast. De AERIUS Calculator is weer te gebruiken. Op dit moment kan met AERIUS Calculator nog niet voor alle activiteiten berekend worden of er sprake is van stikstof-neerslag. Dit geldt onder andere voor veel boerenbedrijven en stallen. Er wordt gewerkt aan een versie van AERIUS Calculator waarin dit wel mogelijk is. Deze nieuwe versie wordt uiterlijk in januari 2020 verwacht.

Beleidsregel intern en extern salderen

Gedeputeerde Staten hebben op dinsdag 8 oktober de beleidsregel vastgesteld die vergunningverlening mogelijk maakt op basis van de uitgangspunten van het kabinet. Het gaat dan onder andere om het toepassen van in- en extern salderen. Naar aanleiding van het boerenprotest op dinsdag 15 oktober 2019 bij het Gouvernement heeft de provincie Limburg aangegeven de beleidsregel op onderdelen aan te passen.

Landbouw

Het kabinet heeft aangekondigd om in de omgeving van Natura 2000-gebieden bronnen van stikstofuitstoot weg te nemen. Dit gaat het kabinet doen door boeren die dat willen, te helpen om op een goede een verantwoorde manier te stoppen. Vrijwilligheid is hierbij het uitgangspunt.

Voor varkenshouders is de definitieve Subsidieregeling sanering varkenshouderijen bekendgemaakt, waarvoor € 180 miljoen beschikbaar is. Dit is een subsidieregeling voor varkenshouderijen die veel geuroverlast veroorzaken in veedichte gebieden en die willen stoppen met het bedrijf. Deze regeling staat open van 25 november 2019 tot 15 januari 2020. Aanmelden hiervoor kan via de website van Rijksdienst voor Ondernemend Nederland

Meer informatie

Kijk voor meer informatie en een uitgebreid overzicht van vragen en antwoorden over de stikstofaanpak, vergunningverlening en landbouw op de website van de Rijksoverheid.

Gevolgen voor de gemeente Bergen (L)

Net als in de rest van Nederland, heeft de uitspraak van de Afdeling ook gevolgen voor de gemeente Bergen. Hierna wordt ingegaan op wat dit mogelijk voor u kan betekenen.

Relatief kleine aanvragen omgevingsvergunning

De meeste aanvragen omgevingsvergunning in de gemeente betreffen relatief kleine bouwplannen en activiteiten die op grotere afstand van Natura 2000-gebieden gelegen zijn. Denk aan een dakkapel of een aanbouw. In veel gevallen leiden deze kleine bouwplannen of activiteiten niet tot een depositietoename. Het verlenen van deze omgevingsvergunningen voor bouwen, aanleg, etc. kan in die gevallen doorgaan. Bij relatief kleine plannen die wel dichtbij een Natura 2000-gebied liggen, is een toename van de stikstofdepositie niet uit te sluiten en is wel nader onderzoek nodig. Per geval wordt de situatie beoordeeld.

Evenementen en milieumeldingen

Bij evenementen is het niet mogelijk om de Wet natuurbescherming (Wnb) te koppelen aan de aanvraag evenementenvergunning. De aanvrager is zelf verantwoordelijk om de Wnb-vergunning aan te vragen bij de provincie. Dit geldt ook voor milieumeldingen voor het wijzigen van een bedrijfsactiviteit. Ook in dat geval moet de melder apart een eventuele Wnb-vergunning aanvragen bij de provincie.

Bestemmingsplannen

Bij nieuwe bestemmingsplannen moet worden aangetoond dat er geen significant negatieve effecten optreden bij Natura 2000-gebieden. Kunnen er (mogelijk) wel significant negatieve effecten optreden, dan moet de initiatiefnemer een passende beoordeling uitvoeren. Een passende beoordeling gaat in deze situatie altijd gepaard met een m.e.r.-procedure. Bij elk nieuw bestemmingsplan wordt beoordeeld of er significante negatieve effecten optreden.

Infrastructurele werken

Bij nieuwe infrastructurele werken moet middels het programma AERIUS worden aangetoond dat de depositie 0,00 is. Als er wel een depositie is, is er een Wnb-vergunning vereist.

Overige aanvragen omgevingsvergunning

Bij relatief grotere omgevingsvergunningen of een aanvraag voor een locatie die dichtbij een Natura 2000-gebied ligt, moet worden aangetoond dat de stikstofdepositie 0,00 mol per hectare per jaar is. Als er wel een depositie is, zal een Wnb-vergunning moeten worden aangevraagd. Zonder deze noodzakelijke motivering kan geen omgevingsvergunning verleend worden.

Bij een aanvraag omgevingsvergunning geldt een ‘aanhaakplicht’ van de Wet Natuurbescherming (Wnb). Deze ‘aanhaakplicht’ is niet van toepassing als voorafgaand aan de aanvraag een aparte aanvraag Wet natuurbescherming bij de provincie is ingediend. Bij een lopende procedure bestaat de mogelijkheid om de aanvraag los te koppelen en alsnog apart een Wnb-vergunning aan te vragen. Deze keuze is aan de aanvrager. In het geval de aanvraag wordt losgekoppeld, kan – zodra is aangetoond dat de Wnb-vergunning is aangevraagd – een beslissing op de aangevraagde omgevingsvergunning worden genomen. Zo kan die procedure worden afgerond en komen wettelijke termijnen niet in het gedrang. De aanvrager mag nog niet aanvangen met de activiteit, dit kan pas op het moment dat ook de Wnb-vergunning door de provincie is verleend.

Nieuwe aanvragen omgevingsvergunning

Bij nieuwe aanvragen die ingediend worden, wordt beoordeeld of het aspect stikstofdepositie en daarmee de Wet natuurbescherming van toepassing is. Dit is dus afhankelijk van de aard en omvang van de activiteit en de ligging ten opzichte van een Natura 2000-gebied.

Tot slot

De uitspraak van de Afdeling over het PAS betekent niet per definitie dat er geen initiatieven meer mogelijk zijn. Wel kan dit leiden tot langere doorlooptijden. Dit vinden wij vervelend voor initiatiefnemers die aan de slag willen. De uitspraak van de Afdeling is bindend en onze gemeente dient hier, net als alle overheden in Nederland, gevolg aan te geven.

Wij gaan ervan uit dat deze situatie tijdelijk is en het rijk met een oplossing voor deze situatie komt. Meer informatie over de landelijke aanpak van de stikstofproblematiek vindt u op de website van de Rijksoverheid.

Pagina opties